Türkiye’de genç nüfusun sosyal medyaya olan ilgisi, son dönemde geleneksel el sanatları ve zanaatkârlık mesleklerine beklenmedik bir dönüşe yol açıyor. Özellikle Facebook Reels platformunda hızla yayılan “Ustanın İzinde” adlı akım, kentli gençleri unutulmaya yüz tutmuş meslekleri öğrenmeye ve modern tasarımlarla yeniden yorumlamaya teşvik ediyor. Bu viral hareket, hem kültürel mirasa sahip çıkma hem de sürdürülebilir bir yaşam arayışı bağlamında büyük ilgi görüyor.

Akım, İstanbul Kapalıçarşı’dan Gaziantep Bakırcılar Çarşısı’na kadar, Türkiye’nin dört bir yanındaki atölye ve dükkanlarda çekilen kısa videolarla başladı. İçerik üreticileri, bir yandan yaşlı zanaatkârların (ustaların) hikayelerini dinleyip yeteneklerini kayda alırken, bir yandan da bu becerileri kendileri denemeye çalışıyor. Çömlekçilikten cam üflemeye, bakır işçiliğinden el dokumasına kadar geniş bir yelpazede paylaşılan bu videolar, milyonlarca izlenmeye ulaşarak genç kitlelere geleneksel üretimin estetiğini ve değerini aktarıyor.

Akımın öncülerinden 25 yaşındaki tasarımcı Emre Kalkan, “Her şey, dedemin eski bir marangozluk aletini keşfetmemle başladı. O aleti kullanmayı öğrenmek istedim. Video çekip paylaştığımda aldığım tepki inanılmazdı. Gençler, tüketim toplumunun hızından sıkılmış durumda ve somut bir şeyler üretmenin hazzını arıyor. Bu akım onlara bu kapıyı açtı,” dedi. Kalkan’ın, geleneksel Türk motiflerini modern mobilyalara entegre ettiği Reels serisi, yüz binlerce takipçiye ulaştı.

Ankara Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Zeynep Aksoy, bu sosyal medya trendinin kültürel açıdan önemini şöyle açıklıyor: “Geleneksel zanaatlarımız, ustaların yaşı ilerledikçe kaybolma riski taşıyordu. Ancak dijital platformlar, bu bilgiyi ve ilgiyi ‘tersine mentorluk’ ile genç kuşağa aktarıyor. Gençler, ustaların tecrübesini alıyor, karşılığında ise ustalara dijital dünyanın görünürlüğünü sunuyor. Bu, paha biçilemez bir kültürel alışveriş.”

Ekonomik açıdan da dikkat çeken “Ustanın İzinde” akımı, genç girişimciler için yeni bir pazar oluşturdu. Geleneksel tekniklerle el yapımı ürünler üreten küçük atölyeler, sosyal medya üzerinden aldıkları siparişlerle ekonomik olarak canlanıyor. Birçok genç, sadece hobi olarak başladığı bu işi, tam zamanlı bir mesleğe dönüştürme fırsatı yakaladı. Özellikle ‘kişiye özel’ ve ‘el yapımı’ etiketli ürünler, bilinçli tüketici talebinin artmasıyla yüksek fiyatlarla alıcı buluyor.

Ancak akımın getirdiği bazı zorluklar da mevcut. Özellikle büyük şehirlerde yüksek kira maliyetleri ve nitelikli atölye alanlarının azlığı, zanaatkârlık yapmak isteyen gençlerin önündeki en büyük engellerden biri. Bu durum, sosyal medyada “Atölye Desteği” gibi yeni dayanışma kampanyalarının da doğmasına neden oldu.

Sonuç olarak, Facebook Reels’ta başlayan bu “Ustanın İzinde” hareketi, sadece bir video serisinden ibaret değil; aynı zamanda Türkiye’nin kültürel ve ekonomik geleceği için umut vaat eden bir değişimin sinyali. Dijitalleşme ve gelenek arasındaki köprüyü kuran bu akım, Türk gençlerinin hem özlerine dönme hem de yaratıcı ekonomik çözümler bulma potansiyelini gözler önüne seriyor.